ริดสีดวงแตกคืออะไร?
"ริดสีดวงแตก" หมายถึงภาวะที่หลอดเลือดดำในบริเวณริดสีดวงทวารหนักเกิดความเสียหาย ทำให้ เลือดทะลักออกมาทางทวารหนัก หรือเกิดก้อนเลือดดำใต้ผิวหนัง (Thrombosed External Hemorrhoid) ซึ่งมักทำให้รู้สึก เจ็บปวดรุนแรงเฉียบพลัน โดยเฉพาะเวลานั่ง เดิน หรือถ่ายอุจจาระ
การแตกของริดสีดวงสามารถเกิดได้ใน 2 รูปแบบ:
- ริดสีดวงภายนอกแตก — เกิดก้อนเลือดเป็นสีม่วงดำที่ขอบทวารหนัก กดเจ็บมาก
- ริดสีดวงภายในแตก — มักทำให้ถ่ายเป็นเลือดสดปริมาณมาก โดยอาจไม่รู้สึกเจ็บ
อาการของริดสีดวงแตก สังเกตได้อย่างไร?
อาการที่พบบ่อย:
- เลือดออกทางทวารหนัก — สดใส ไม่ปนกับอุจจาระ หยดลงโถส้วม หรือเปื้อนกระดาษทิชชู
- คลำเจอก้อนแข็งสีม่วงดำ ที่ขอบทวารหนัก กดเจ็บมาก (กรณีริดภายนอกแตก)
- ปวดแสบ ปวดตื้อ เวลานั่ง เดิน หรือเบ่งถ่าย
- บวมแดง รอบทวารหนัก อาจมีอาการคัน
3 สิ่งต้องทำทันที เมื่อริดสีดวงแตก
1 ใจเย็น และห้ามตกใจ
เลือดที่ออกอาจดูเยอะกว่าความเป็นจริงเพราะปนกับน้ำ ส่วนใหญ่หยุดได้เองภายใน 10-15 นาที หายใจช้าๆ แล้วทำตามขั้นถัดไป
2 ประคบเย็น 10-15 นาที
ใช้น้ำแข็งห่อผ้าสะอาดประคบบริเวณที่บวม จะช่วยลดบวม ลดปวด และทำให้เลือดหยุดเร็วขึ้น ห้ามวางน้ำแข็งโดยตรงเพราะอาจทำให้ผิวหนังเสียหาย
3 นั่งแช่น้ำอุ่น (Sitz Bath)
หลังจากเลือดหยุดและบวมลดลง ให้แช่ก้นในน้ำอุ่น 10-15 นาที วันละ 2-3 ครั้ง ช่วยคลายกล้ามเนื้อหูรูดและบรรเทาอาการ
เมื่อไรต้องไปโรงพยาบาลทันที (อาการอันตราย)
หากมีอาการเหล่านี้ — อย่ารอ ให้ไปพบแพทย์ทันที:
- เลือดไหลไม่หยุดเกิน 15 นาที หรือเลือดออกเป็นลิ่มขนาดใหญ่
- เวียนศีรษะ หน้ามืด ใจสั่น เหงื่อแตก — สัญญาณเสียเลือดมาก
- มีไข้สูง หนาวสั่น — อาจติดเชื้อ
- ปวดรุนแรงทนไม่ไหว นั่งไม่ได้ ขยับไม่ได้
- มีหนองหรือกลิ่นเหม็นผิดปกติ จากบริเวณทวารหนัก
ห้ามทำ! 5 สิ่งที่คนเข้าใจผิดเรื่องริดสีดวงแตก
ห้ามบีบ/แกะเอง
ก้อนเลือดที่บวมไม่ใช่สิว ห้ามบีบเด็ดขาด เพราะจะทำให้เลือดออกมากขึ้น เสี่ยงติดเชื้อรุนแรง
ห้ามใช้ของแหลมเขี่ย
การใช้เข็มหรือมีดเขี่ยให้เลือดออก = เพิ่มเชื้อโรค ไม่ทำให้หาย
ห้ามเบ่งแรง
การเบ่งจะเพิ่มแรงดันในหลอดเลือด ทำให้แตกซ้ำ และเลือดออกมากขึ้น
ห้ามนั่งโถส้วมนาน
นั่งเล่นมือถือในห้องน้ำ = เพิ่มแรงกดที่ทวารหนัก ทำให้อาการแย่ลง
ห้ามคิดว่า "หายเอง" แล้วเลิกรักษา
แม้อาการแตกจะดีขึ้น แต่ ตัวริดสีดวงยังอยู่ และพร้อมจะแตกซ้ำได้อีกในอนาคต ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรักษาให้หายขาด
ทำไมริดสีดวงถึงแตก? 6 สาเหตุหลัก
- เบ่งถ่ายแรงๆ — โดยเฉพาะเวลาท้องผูก
- ไอ จาม หรือยกของหนัก — เพิ่มแรงดันในช่องท้องกะทันหัน
- นั่งโถส้วมนานเกิน 10 นาที — ก้อนริดสีดวงจะคั่งเลือดจนแตก
- อุจจาระแข็งและใหญ่ — ขูดผิวริดสีดวงให้ฉีกขาด
- การคลอดลูก — เบ่งคลอดทำให้เลือดคั่งและแตก
- ภาวะริดสีดวงระยะ 3-4 ที่ไม่ได้รักษา
การรักษาริดสีดวงแตก ทำได้อย่างไรบ้าง?
แม้ริดสีดวงแตกจะดูน่ากลัว แต่ในปัจจุบันมีวิธีรักษาหลายระดับ ขึ้นอยู่กับความรุนแรงและระยะของริดสีดวง:
1. รักษาด้วยยา (สำหรับระยะแตกใหม่ๆ)
แพทย์อาจสั่งยาแก้อักเสบ ยาแก้ปวด ยาเหน็บ และครีมทาเฉพาะที่ เพื่อลดบวมและบรรเทาอาการเฉพาะหน้า
เหมาะกับ: ริดสีดวงระยะ 1-2 ที่แตกครั้งแรก
2. รัดยางริดสีดวง (Rubber Band Ligation)
เหมาะกับริดสีดวงภายในที่ยังไม่ใหญ่มาก ใช้เวลาทำหัตถการเพียง 5-10 นาที ไม่ต้องดมยา ไม่ต้องค้างคืน — ราคา 3,990 บาท
เหมาะกับ: ริดสีดวงระยะ 1-2 ที่แตกซ้ำ
3. ผ่าตัดริดสีดวงแบบใช้ยาชา
ผ่าตัดเล็ก ไม่ต้องค้างคืน ใช้ยาชาเฉพาะที่ + เจลและแท่งเย็นลดปวด ผ่าเสร็จกลับบ้านได้ทันที — ราคา 15,900 บาท
เหมาะกับ: ริดสีดวงระยะ 3-4 ที่แตกบ่อย
4. ผ่าตัดริดสีดวงแบบดมยา ผ่อน 0%
สำหรับคนที่กังวลเรื่องเจ็บ หลับสบายตื่นมาผ่าเสร็จ ไม่รู้สึกอะไรเลย — ราคา 39,900 บาท ผ่อน 0% นาน 10 เดือน (3,990/เดือน)
เหมาะกับ: คนกลัวเจ็บ หรือต้องการผ่าตัดอย่างสะดวกที่สุด
ทำไมต้องรีบรักษา? อันตรายระยะยาวที่หลายคนไม่รู้
การปล่อยให้ริดสีดวงแตกซ้ำๆ โดยไม่รักษา อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่อันตรายกว่า:
- โลหิตจางเรื้อรัง — เสียเลือดทีละน้อยทุกครั้งที่ถ่าย ทำให้อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
- ฝีคันฑสูตร (Anal Fistula) — ติดเชื้อเรื้อรังจนเกิดทางเชื่อมระหว่างทวารหนักกับผิวหนัง
- ลิ่มเลือดอุดตัน (Thrombosis) — เจ็บปวดรุนแรงต้องผ่าตัดด่วน
- ติ่งเนื้อ (Skin Tag) — เกิดขึ้นถาวรหลังจากริดแตกแล้วยุบ
ริดสีดวงแตกอยู่ตอนนี้? อย่ารอ — ปรึกษาเราเลย
มีศัลยแพทย์เฉพาะทางประจำคลินิกทุกวัน ปรึกษาเบื้องต้นฟรี ส่งรูปประเมินอาการทาง LINE ก่อนเดินทางมา ไม่ต้องรอนาน
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ริดสีดวงแตกหายเองได้ไหม?
อาการแตกของก้อนเลือด (Thrombosed) อาจยุบลงได้เอง ภายใน 1-2 สัปดาห์ แต่ตัวริดสีดวงเองยังคงอยู่และพร้อมจะแตกซ้ำได้อีก จึงควรปรึกษาแพทย์เพื่อรักษาให้หายขาดและป้องกันการกลับเป็นซ้ำ
ริดสีดวงแตกบีบเองได้ไหม? เหมือนบีบสิวมั้ย?
ห้ามบีบเด็ดขาด! ก้อนเลือดในริดสีดวงไม่เหมือนสิว เพราะอยู่ในชั้นเนื้อเยื่อที่มีหลอดเลือดเยอะมาก การบีบจะทำให้เลือดออกมากขึ้น เกิดการติดเชื้อ และอาจทำให้แผลเรื้อรัง ต้องรักษานานกว่าเดิม
ริดสีดวงแตกต้องผ่าตัดเลยไหม?
ไม่จำเป็นทุกราย — ขึ้นอยู่กับ ระยะ และ ความถี่ของการแตก หากเป็นระยะ 1-2 และแตกครั้งแรก แพทย์อาจสั่งยาก่อน หากเป็นระยะ 3-4 หรือแตกซ้ำๆ ผ่าตัดจะให้ผลหายขาดที่สุด
จามแรงๆ ริดสีดวงจะแตกได้จริงไหม?
ได้! การจาม ไอแรงๆ หรือยกของหนัก เป็นการเพิ่มแรงดันในช่องท้องอย่างกะทันหัน หากมีริดสีดวงอยู่แล้ว ก้อนหลอดเลือดอาจแตกได้ทันที โดยเฉพาะคนที่มีริดสีดวงระยะ 3-4
เลือดออกแบบไหนคือฉุกเฉิน ต้องไป รพ. ทันที?
ถ้าเลือดไหลไม่หยุดเกิน 15 นาที หรือมีอาการเวียนศีรษะ หน้ามืด ใจสั่น เหงื่อแตก หรือถ่ายเป็นเลือดสดปริมาณมาก ถือว่าเป็น ภาวะฉุกเฉิน ต้องไปโรงพยาบาลทันที
สรุป
ริดสีดวงแตก เป็นภาวะที่พบบ่อย ไม่ถึงขั้นเสียชีวิตในกรณีทั่วไป แต่ เจ็บปวดและน่ากังวล หากเกิดขึ้น ให้ตั้งสติ ประคบเย็น แช่น้ำอุ่น และที่สำคัญ — ห้ามบีบหรือแกะเอง เพราะอาจทำให้อาการแย่ลง
แม้อาการแตกจะหายเองได้บางส่วน แต่ ตัวริดสีดวงยังอยู่ และพร้อมแตกซ้ำได้อีก ทางออกที่ดีที่สุดคือปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อหาทางรักษาที่เหมาะสม ทั้งการรัดยาง การใช้ยา หรือการผ่าตัดเล็กที่ใช้ยาชาเฉพาะที่ ฟื้นตัวไว ไม่ต้องค้างคืน
ที่ รวมสุข ศัลยกรรม มีศัลยแพทย์เฉพาะทางประจำคลินิกทุกวัน ปรึกษาฟรีทาง LINE — ส่งรูปประเมินอาการก่อนเดินทางมา ไม่ต้องรอคิวนัดนาน รักษาให้หายขาดในวันที่มา
การรักษาริดสีดวงทวาร ที่ครบทุกวิธี
ที่ คลินิกรักษาริดสีดวง ของเรา มีครบทุก วิธีรักษาริดสีดวง — ตั้งแต่รัดยาง ผ่าตัด ไปจนถึงเลเซอร์ LHP โดยศัลยแพทย์เฉพาะทางริดสีดวงประสบการณ์ 20,000+ เคส ผ่าใน รพ. มาตรฐาน ใช้ประกันได้ ผ่อน 0%